രമണമഹർഷി

 ചോദ്യകർത്താവ് (D): എനിക്ക് എന്റെ ഔദ്യോഗിക ജോലികളുണ്ട്, എങ്കിലും എനിക്ക് എപ്പോഴും ധ്യാനത്തിൽ ഇരിക്കണമെന്നുണ്ട്. ഇവ രണ്ടും തമ്മിൽ വൈരുദ്ധ്യമുണ്ടാകുമോ? മഹർഷി (M): യാതൊരു വൈരുദ്ധ്യവുമുണ്ടാകില്ല. നിങ്ങൾ രണ്ടും പരിശീലിക്കുകയും നിങ്ങളുടെ കഴിവുകൾ വികസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുമ്പോൾ, രണ്ടിലും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കാൻ നിങ്ങൾക്ക് സാധിക്കും. നിങ്ങൾ ജോലിയെ ഒരു സ്വപ്നം പോലെ കാണാൻ തുടങ്ങും. ഭഗവദ്ഗീത പറയുന്നു: "എല്ലാ ജീവജാലങ്ങൾക്കും ഏതാണോ രാത്രി, അത് ആത്മനിയന്ത്രണമുള്ളവന് ഉണർവിന്റെ സമയമാണ്; എപ്പോഴാണോ മറ്റ് ജീവികൾ ഉണർന്നിരിക്കുന്നത്, അത് സത്യം ദർശിക്കുന്ന മുനിക്ക് രാത്രിയാണ്." (2.69).

സംഭാഷണം 31. ഒരു സന്ദർശകൻ ചോദിച്ചു: മോക്ഷം ലഭിക്കാൻ എന്ത് ചെയ്യണം? മഹർഷി: മോക്ഷം എന്നാൽ എന്താണെന്ന് മനസ്സിലാക്കുക. ചോ: അതിനായി ഞാൻ ഉപാസന ചെയ്യണോ? മഹർഷി: ചിത്തനിരോധത്തിനും (മനോനിയന്ത്രണം) ഏകാഗ്രതയ്ക്കും വേണ്ടിയാണ് ഉപാസന. ചോ: ഞാൻ വിഗ്രഹാരാധന ചെയ്യണോ? അതിൽ എന്തെങ്കിലും ദോഷമുണ്ടോ? മഹർഷി: നിങ്ങൾ ശരീരമാണെന്ന് നിങ്ങൾ കരുതുന്നിടത്തോളം കാലം അതിൽ ദോഷമില്ല. ചോ: ജനനമരണ ചക്രത്തിൽ നിന്ന് എങ്ങനെ പുറത്തുകടക്കാം? മഹർഷി: അതിന്റെ അർത്ഥമെന്താണെന്ന് പഠിക്കുക. ചോ: ഞാൻ എന്റെ ഭാര്യയെയും കുടുംബത്തെയും ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടതില്ലേ? മഹർഷി: അവർ നിങ്ങളെ എങ്ങനെയാണ് ഉപദ്രവിക്കുന്നത്? ആദ്യം നിങ്ങൾ ആരാണെന്ന് കണ്ടെത്തുക. ചോ: ഭാര്യയെയും സമ്പത്തിനെയും വീടിനെയും ഉപേക്ഷിക്കേണ്ടതല്ലേ? മഹർഷി: സംസാരം എന്നാൽ എന്താണെന്ന് ആദ്യം മനസ്സിലാക്കുക. ഇതെല്ലാം മാത്രമാണോ സംസാരം? ഇവയുടെ ഇടയിൽ ജീവിച്ച് ആത്മസാക്ഷാത്കാരം നേടിയവർ ഉണ്ടായിട്ടില്ലേ? ചോ: ഇതിനായുള്ള പ്രായോഗിക പരിശീലനത്തിന്റെ (സാധന) ഘട്ടങ്ങൾ എന്തൊക്കെയാണ്? മഹർഷി: അത് അന്വേഷകന്റെ യോഗ്യതയെയും സ്വഭാവത്തെയും ആശ്രയിച്ചിരിക്കും. ചോ: ഞാൻ വിഗ്രഹാരാധന ചെയ്യുന്നുണ്ട്. മഹർഷി: അത് തുടരുക. അത് മനസ്സിന്റെ ഏകാഗ്രതയിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. ഏകാഗ്രത നേടുക. എല്ലാം ശരിയായി വരും. മോക്ഷം എവിടെയോ ദൂരെയുള്ള ഒന്നാണെന്നും അത് തേടിപ്പോകണമെന്നും ആളുകൾ കരുതുന്നു. അവർക്ക് തെറ്റി. മോക്ഷം എന്നത് നിങ്ങളിലുള്ള ആത്മാവിനെ അറിയുക എന്നത് മാത്രമാണ്. ഏകാഗ്രത പുലർത്തുക, അപ്പോൾ നിങ്ങൾക്കത് ലഭിക്കും. നിങ്ങളുടെ മനസ്സാണ് ജനനമരണ ചക്രമാകുന്ന സംസാരം. ചോ: എന്റെ മനസ്സ് വളരെ അസ്ഥിരമാണ്. ഞാൻ എന്ത് ചെയ്യണം? മഹർഷി: ഏതെങ്കിലും ഒരു കാര്യത്തിൽ ശ്രദ്ധ ഉറപ്പിക്കുകയും അതിൽ മുറുകെ പിടിക്കാൻ ശ്രമിക്കുകയും ചെയ്യുക. എല്ലാം ശരിയാകും. ചോ: എനിക്ക് ഏകാഗ്രത ബുദ്ധിമുട്ടായി തോന്നുന്നു. മഹർഷി: പരിശീലനം തുടരുക. നിങ്ങളുടെ ഏകാഗ്രത ശ്വസനം പോലെ എളുപ്പമാകും. അത് നിങ്ങളുടെ നേട്ടങ്ങളുടെ കിരീടമായിരിക്കും. ചോ: ഇന്ദ്രിയനിഗ്രഹവും ശുദ്ധമായ ഭക്ഷണവും സഹായകമല്ലേ? മഹർഷി: അതെ, അതൊക്കെ നല്ലതാണ്. (തുടർന്ന് മഹർഷി ഏകാഗ്രനായി ശൂന്യതയിലേക്ക് നിശബ്ദനായി നോക്കി നിൽക്കുന്നു, അങ്ങനെ ചോദ്യകർത്താവിന് ഒരു മാതൃക കാണിച്ചു കൊടുക്കുന്നു). ചോ: എനിക്ക് യോഗയുടെ ആവശ്യമില്ലേ? മഹർഷി: ഏകാഗ്രതയ്ക്കുള്ള മാർഗ്ഗമല്ലാതെ മറ്റെന്താണ് യോഗ? ചോ: ഏകാഗ്രതയെ സഹായിക്കാൻ ചില തുണകൾ (aids) ഉള്ളത് നല്ലതല്ലേ? മഹർഷി: പ്രാണായാമം തുടങ്ങിയവ അത്തരം സഹായങ്ങളാണ്. ചോ: ദൈവത്തെ ദർശിക്കാൻ സാധിക്കില്ലേ? മഹർഷി: സാധിക്കും. നിങ്ങൾ ഇതിനെയും അതിനെയും കാണുന്നു. പിന്നെന്തുകൊണ്ട് ദൈവത്തെ കണ്ടുകൂടാ? ദൈവം എന്താണെന്ന് നിങ്ങൾ അറിയണം എന്ന് മാത്രം. എല്ലാവരും എപ്പോഴും ദൈവത്തെ കാണുന്നുണ്ട്. പക്ഷേ അവർ അത് അറിയുന്നില്ല. ദൈവം എന്താണെന്ന് നിങ്ങൾ കണ്ടെത്തുക. ആളുകൾ കാണുന്നുണ്ടെങ്കിലും കാണുന്നില്ല, കാരണം അവർക്ക് ദൈവത്തെ അറിയില്ല. ചോ: ഞാൻ വിഗ്രഹങ്ങളെ ആരാധിക്കുമ്പോൾ കൃഷ്ണന്റെയോ രാമന്റെയോ നാമം ജപിക്കുന്നത് (മന്ത്രജപം) തുടരേണ്ടതുണ്ടോ? മഹർഷി: മാനസ ജപം വളരെ നല്ലതാണ്. അത് ധ്യാനത്തെ സഹായിക്കുന്നു. മനസ്സ് ജപവുമായി താദാത്മ്യം പ്രാപിക്കുന്നു, അപ്പോൾ യഥാർത്ഥ പൂജ എന്താണെന്ന് നിങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കുന്നു - ആരാധിക്കപ്പെടുന്ന ഒന്നിൽ സ്വന്തം വ്യക്തിത്വം അലിഞ്ഞുചേരുന്നതാണ് പൂജ. ചോ: പരമാത്മാവ് എപ്പോഴും നമ്മിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തനാണോ? മഹർഷി: അത് പൊതുവായ വിശ്വാസമാണ്, പക്ഷേ അത് തെറ്റാണ്. അവൻ നിങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തനല്ലെന്ന് കരുതുക, അപ്പോൾ നിങ്ങൾ ആത്മാവും ദൈവവും തമ്മിലുള്ള ഐക്യം കൈവരിക്കും. ചോ: ദൈവവുമായി ഒന്നാകുക എന്നതല്ലേ അദ്വൈത സിദ്ധാന്തം? മഹർഷി: എവിടെയാണ് ഒന്നാകുന്നത്? ചിന്തിക്കുന്നവൻ എപ്പോഴും ആ സത്യം തന്നെയാണ്. അവൻ ഒടുവിൽ ആ വസ്തുത തിരിച്ചറിയുന്നു. ഉറക്കത്തിലും സ്വപ്നത്തിലും എന്നപോലെ ചിലപ്പോൾ നമ്മൾ നമ്മുടെ സ്വത്വത്തെ മറന്നുപോകുന്നു. എന്നാൽ ദൈവം ശാശ്വതമായ ബോധമാണ്. ചോ: വിഗ്രഹാരാധനയ്ക്ക് പുറമെ ഒരു ഗുരുവിന്റെ മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശം ആവശ്യമില്ലേ? മഹർഷി: ആരുടെയും ഉപദേശമില്ലാതെ നിങ്ങൾ ഇത് എങ്ങനെയാണ് തുടങ്ങിയത്?