ധ്യാനം ലളിതമായി എങ്ങനെ തുടങ്ങാം — ശ്രീ എം

 നിങ്ങളുടെ വീട്ടിലെ ഒരു മുറി സ്വന്തം 'സ്വകാര്യ ഗുഹ'യാക്കി മാറ്റാൻ സാധിക്കുമെങ്കിൽ, നിങ്ങൾക്ക് വേണ്ടത് അത്രമാത്രം. വേനൽക്കാലത്ത് എസി ഉപയോഗിക്കാം, തണുപ്പുകാലത്ത് ഒരു പുതപ്പ് പുതയ്ക്കാം. ആരും ചന്ദനത്തിരി പുകയ്ക്കാത്ത, നിങ്ങളെ ശല്യപ്പെടുത്താത്ത, ഏതെങ്കിലും ആശ്രമത്തിൽ ചേരാൻ നിർബന്ധിക്കാത്ത നിങ്ങളുടെ സ്വന്തം ഗുഹ. അവിടെ നിങ്ങൾ സ്വതന്ത്രനാണ്. ഇങ്ങനെയൊരു സ്ഥലം കണ്ടെത്താൻ കഴിഞ്ഞാൽ നിങ്ങൾക്ക് പരിശീലനം തുടങ്ങാം.

പരമാചൈതന്യത്തെ ആളുകൾ പല രീതിയിൽ കാണുന്നു. ചിലർ ദൈവത്തെ ഒരു രൂപത്തിൽ സങ്കൽപ്പിക്കുന്നു. മറ്റുചിലർ അതിനെ ഊർജ്ജമായോ, ശൂന്യമായോ, അല്ലെങ്കിൽ എല്ലാം നിറഞ്ഞുനിൽക്കുന്ന ബ്രഹ്മമായോ കാണുന്നു. ഒരു ക്രിസ്ത്യാനി ക്രിസ്തുവിനെ കണ്ടേക്കാം; ഒരു ഹിന്ദു ദേവിയെയോ, ശക്തിയെയോ, ഗണപതിയെയോ ചിന്തിച്ചേക്കാം. ദൈവത്തെ കാണാൻ പല വഴികളുണ്ട്.

എന്നാൽ, "എല്ലാം നിറഞ്ഞുനിൽക്കുന്ന, ഉപാധികളില്ലാത്ത ഒന്നാണ് ദൈവം, അതിനെക്കുറിച്ച് ചിന്തിച്ചാൽ ഞാൻ അവിടെ എത്തും" എന്ന് വെറുതെ പറഞ്ഞതുകൊണ്ട് കാര്യമില്ല. അത് സാധ്യവുമല്ല. നിങ്ങളുടെ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കാൻ ഒരു വഴി (ധാരണ) കണ്ടെത്തണം. അത് 'ധ്യാന'ത്തിലേക്കും ഒടുവിൽ 'സമാധി'യിലേക്കും നയിക്കും. "ഞാൻ ബ്രഹ്മമാണ്" (അഹം ബ്രഹ്മാസ്മി) എന്ന് എപ്പോഴും പറഞ്ഞു നടക്കുന്നത് അപകടകരമാണ്; അത് അഹങ്കാരം വർദ്ധിപ്പിക്കും. അതിനേക്കാൾ നല്ലത്, "ഞാൻ ഇതൊന്നുമല്ല; എല്ലാം അവസാനിക്കുമ്പോൾ അവിടെ ബ്രഹ്മമുണ്ട്" എന്ന് ചിന്തിക്കുന്നതാണ്. വിനയവും സ്നേഹവുമാണ് പ്രധാനം.


പാലിക്കേണ്ട പ്രധാന കാര്യങ്ങൾ

  1. സ്ഥിരമായ സമയം: എല്ലാ ദിവസവും നിശബ്ദമായി ഇരിക്കാൻ കുറച്ച് സമയം മാറ്റിവെക്കുക. എല്ലാം തുടങ്ങുന്നത് ശീലങ്ങളിൽ നിന്നാണ്.

  2. സമയനിഷ്ഠ: നിശ്ചയിച്ച സമയത്ത് തന്നെ ധ്യാനിക്കുക. "ഇന്ന് പട്ടിയെ നടക്കാൻ കൊണ്ടുപോകണം" എന്ന് പറഞ്ഞ് സമയം മാറ്റരുത്. ഒന്നെങ്കിൽ പട്ടിയുടെ സമയം മാറ്റുക, അല്ലെങ്കിൽ നിങ്ങളുടെ ധ്യാനസമയം മാറ്റുക.

  3. പ്രഭാതം ഉത്തമം: പക്ഷികളുടെ ചിലയ്ക്കൽ ഒഴികെ മറ്റൊന്നും തുടങ്ങാത്ത പുലർകാലം വളരെ മനോഹരമാണ്. ലോകം ശാന്തമായിരിക്കുന്ന ആ സമയത്ത് ഊർജ്ജം നഷ്ടപ്പെടാതെ ഇരിക്കും.

  4. പ്രത്യേക വസ്ത്രം: ഗൗരവമായി കാണുന്നുവെങ്കിൽ, ധ്യാനത്തിന് മാത്രമായി ഒരു സെറ്റ് വസ്ത്രം കരുതുക. മുറുക്കമുള്ള ജീൻസിനേക്കാൾ അയഞ്ഞതും സുഖപ്രദവുമായ വസ്ത്രങ്ങൾ ധരിക്കുക. വൃത്തി വളരെ പ്രധാനമാണ്.

  5. സ്വന്തം ആസനം: നിങ്ങൾ മാത്രം ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു പായയോ വിരിപ്പോ (ആസനം) കരുതുക. മറ്റാരെയും അതിൽ ഇരിക്കാൻ അനുവദിക്കരുത്. ഉപയോഗത്തിന് ശേഷം അത് ചുരുട്ടി വെക്കുക.


പരിശീലന രീതി

ഇരിക്കാൻ തയ്യാറെടുത്താൽ ആദ്യം ചെയ്യേണ്ടത് നമസ്കരിക്കുക എന്നതാണ്. നെറ്റി നിലത്ത് തൊടുവിച്ച് നിങ്ങളുടെ ജീവിതത്തിനും, ഭക്ഷണത്തിനും, വസ്ത്രത്തിനും, കുടുംബത്തിനും നന്ദി പറയുക. ഭൂമിദേവിക്ക് നന്ദി പറയുക. ഇതിന് സംസ്കൃതം വേണമെന്നില്ല, ഏത് ഭാഷയും ദൈവം മനസ്സിലാക്കും.

തുടർന്ന് നിവർന്നിരിക്കുക. സാധാരണയായി ചമ്മണം പടഞ്ഞിരിക്കുന്നത് (Cross-legged posture) പ്രാണവായുവിന്റെ ഒഴുക്കിന് നല്ലതാണ്. ശരീരം നേരെയായിരിക്കണം, എന്നാൽ വലിഞ്ഞു മുറുകരുത്. താഴെ ഇരിക്കാൻ ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവർക്ക് കസേരയിൽ ഇരിക്കാം.

ശ്വസനപ്രക്രിയ (ഹംസ ധ്യാനം)

ഇത് ഏത് മതസ്ഥർക്കും ചെയ്യാവുന്ന ലളിതമായ രീതിയാണ്. നിങ്ങളുടെ ശ്വാസത്തിൽ പൂർണ്ണ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുക.

  • സുഖമായി ഇരിക്കുക. ആഴത്തിൽ ശ്വസിക്കുക.

  • ശ്വാസം ഉള്ളിലേക്ക് എടുക്കുമ്പോൾ മനസ്സിനുള്ളിൽ 'ഹം' (Hum) എന്ന് മന്ത്രിക്കുക.

  • ശ്വാസം പുറത്തേക്ക് വിടുമ്പോൾ 'സ' (Sa) എന്ന് മന്ത്രിക്കുക.

  • ഇങ്ങനെ പത്ത് മിനിറ്റ് തുടരുക. മനസ്സ് ശാന്തമാകും.

ഭ്രാമരി (ഓംകാരം)

പത്ത് മിനിറ്റിന് ശേഷം നിങ്ങൾക്ക് ഇഷ്ടമുള്ള ദൈവ രൂപത്തെയോ മന്ത്രത്തെയോ (ഉദാഹരണത്തിന്: ഓം നമശ്ശിവായ) ധ്യാനിക്കാം. രൂപമില്ലാത്ത ചൈതന്യത്തെയാണ് ഇഷ്ടപ്പെടുന്നതെങ്കിൽ 'ഓം' എന്ന് ജപിക്കാം.

  • തള്ളവിരൽ കൊണ്ട് ചെവികൾ അടച്ച് പുറത്തുനിന്നുള്ള ശബ്ദം ഒഴിവാക്കുക.

  • 'ഓം' എന്ന് ജപിക്കുമ്പോൾ അവസാനത്തെ 'മ്' (Ma) എന്ന ശബ്ദത്തിന് പ്രാധാന്യം നൽകുക. ആ കമ്പനം തലയ്ക്കുള്ളിൽ നിറയട്ടെ.

  • ഏകദേശം അഞ്ച് മിനിറ്റ് ഇത് തുടരുക.


ഉപസംഹാരം

ഇതെല്ലാം കഴിഞ്ഞാൽ കുറച്ചുനേരം വെറുതെ ഇരിക്കുക. ജപമോ ശ്വസന വ്യായാമമോ വേണ്ട. എല്ലാം നിശബ്ദമാകുമ്പോൾ അവശേഷിക്കുന്ന നിങ്ങളുടെ ബോധത്തിന്റെ അന്തസത്തയെ അനുഭവിക്കുക. പക്ഷികളുടെ ശബ്ദമോ മഴയോ കേൾക്കുന്നുണ്ടെങ്കിൽ അത് തടയാൻ ശ്രമിക്കരുത്; അതും പ്രകൃതിയുടെ ഭാഗമാണ്. ആ നിശബ്ദത ആസ്വദിച്ച് എത്ര നേരം വേണമെങ്കിലും ഇരിക്കാം.

അവസാനം വീണ്ടും നമസ്കരിച്ച് നന്ദി പറയുക. "ഓം ശാന്തി ശാന്തി ശാന്തിഃ" എന്ന് ചൊല്ലി അവസാനിപ്പിക്കുക.

ദിവസവും വെറും 15 മിനിറ്റ് മാത്രം മതി ഇതിന്. ഭക്ഷണത്തിന് തൊട്ടുപിന്നാലെ ധ്യാനിക്കരുത് (കുറഞ്ഞത് ഒരു മണിക്കൂർ എങ്കിലും കഴിയണം). ലഹരി ഉപയോഗിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ അന്ന് ധ്യാനം ഒഴിവാക്കി അടുത്ത ദിവസം രാവിലെ ചെയ്യുക. ഇതാണ് ലളിതവും പ്രായോഗികവുമായ ധ്യാനരീതി.

Comments

Popular posts from this blog

"നിരീക്ഷണം എന്നത് ഒരു വിദ്യയാണ് — ഓഷോ.

"കൗമാരക്കാർ ഇത്രയധികം ദേഷ്യപ്പെടുന്നത് എന്തുകൊണ്ടാണ്? --എക്ഹാർട്ട് ടോളെയുടെ (Eckhart Tolle)

മെഡിറ്റേഷൻ ആന്റ് ദി മൈൻഡ് (MEDITATION AND THE MIND)  യോംഗി മിംഗ്യുർ റിൻപോച്ചെയുടെ (Yongey Mingyur Rinpoche - യോംഗി മിംഗ്യുർ റിൻപോച്ചെ) നേതൃത്വത്തിൽ നടന്ന ഒരു ഓൺലൈൻ വർക്ക് ഷോപ്പ്